ಸುದ್ಧಿ

ಮೈಸೂರು ದಸರಾ ೨೦೧೬ ಕ್ಕೆ ಸುಸ್ವಾಗತ

ದಸರಾ

ನವರಾತ್ರಿ ಎಂತಲೂ ಕರೆಯುವ ದಸರಾ ಹಬ್ಬವು ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ಹಿಂದುಗಳು ಮತ್ತು ಅನ್ಯಧಮಿ೯ಯರು ಆಚರಿಸುವ ಅತ್ಯಂತ ಮನಮೋಹಕ ಹಬ್ಬ. ಇದನ್ನು ಅಶ್ವಿಜ ತೇದಿಯ ಹತ್ತನೆ ದಿನದ ಪ್ರಕಾರ ಅಧ೯ದಿನದಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ೧೦ ದಿನಗಳ ವಿಜೃಂಭಣೆಯ ವಿಜಯದಶಮಿ ಆಚರಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಅಂತ್ಯಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇದರ ಆಚರಣೆಯ ರೀತಿ ಪ್ರಾದೇಶಿಕವಾಗಿ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ.

ಕನಾ೯ಟಕ ಪ್ರಾಂತೀಯ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ವೇಗವಾಗಿ ಬೆಳೆದ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಮೈಸೂರು ಒಂದು. ಇದು ದಸರಾ ಆಚರಣೆಯನ್ನು ಪುರಾತನ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲೇ ಆಚರಿಸುತ್ತಾ ಬಂದಿದೆ. ಬಹುತೇಕ ಸೆಪ್ಟಂಬರ್/ಅಕ್ಟೋಬರ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಮೈಸೂರಿನ ಬೀದಿಗಳು, ಮನೆಗಳು ಸುಣ್ಣ ಬಣ್ಣಗೊಂಡು ಹೊಸ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಖುತುವಿನ ಆಚರಣೆಗೆ ಕಣ್ಣ್-ಮನ ತಣಿಸುವಂತೆ ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ದಸರಾ ಹಬ್ಬವೂ ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವದ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿದೆ. ದಸರಾ ಕಾಲಘಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗುತ್ತಾ ಬಂದು ನಾಡಜನರ ಹಬ್ಬವಾಗಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮೈಸೂರು ದಸರಾವನ್ನು 10 ದಿನಗಳ ಸುಧೀಘ೯ ಹಬ್ಬವೆಂದೇ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತೆ. 9 ದಿನಗಳ ನವರಾತ್ರಿ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಬರುವ ಹತ್ತನೆಯ ದಿನವೇ ವಿಜಯದಶಮಿಯಾಗಿದೆ. ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ಈ ಹಬ್ಬವನ್ನು ಮೈಸೂರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಿರುವ ತಾಯಿ ಚಾಮುಂಡಿಯು ಮಹಿಷಾಸುರನೆಂಬ ಅಸುರನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿ ವಿಜಯ ಸಾಧಿಸಿದರ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ದಸರಾ ದಿನಗಳಂದು ಮಹಾರಾಜರ ದಬಾ೯ರ್ ಹಾಲಿನಲ್ಲಿ ಸಾಂಸ್ಕ್ರತಿಕ ತಂಡಗಳ ಪ್ರದಶ೯ನದೊಂದಿಗೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ವಿಜೃಂಭಣೆಯಿಂದ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ವಿಜಯದಶಮಿಯಂದು ತಾಯಿ ಚಾಮುಂಡಿಯ ಮೂತಿ೯ಯನ್ನು ಹೊತ್ತ ಶೃಂಗಾರಗೊಂಡ ಆನೆ ಸಾಲುಗಳ ಮೆರವಣಿಗೆ, ವಿವಿಧ ಕಲಾ ತಂಡಗಳು, ಸ್ಥಬ್ಧ ಚಿತ್ರಗಳು, ವಾದ್ಯವೃಂದಗಳು, ಪೋಲಿಸ್‌ ಹಾಗೂ ಸೈನಿಕ ದಳಗಳೊಂದಿಗೆ ನಗರದ ರಾಜ ಬೀದಿಯಲ್ಲಿ ಹಾದುಹೋಗುತ್ತದೆ. ಚಾಮುಂಡೇಶ್ವರಿಯು ಮೈಸೂರು ಮಹಾರಾಜರ ಕುಲದೈವವಾಗಿದ್ದು ಆ ತಾಯಿಯ ಮೂತಿ೯ ಮೆರವಣಿಗೆಯ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಉತ್ತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ದಸರಾ, ಶ್ರೀರಾಮ ರಾಕ್ಷಸ ಅರಸು ರಾವಣನನ್ನು ವಧಿಸಿದರ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ. ಅಧಮ೯ದ ವಿರುದ್ಧ ಧಮ೯ದ ಜಯದ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ.

ಇದೇ ದಸರಾ ಹಬ್ಬವನ್ನು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಅನೇಕ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನವಾಗಿ ಅಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬಂಗಾಳದಲ್ಲಿ ಕಾಳಿ ಅಥವಾ ದುರ್ಗಿಯ ಪೂಜೆಯೊಂದಿಗೆ ಆಚರಿಸಿದರೆ, ತಮಿಳುನಾಡಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷ್ಮಿ, ಸರಸ್ವತಿ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿಯರ ಸಾಮೂಹಿಕ ಆಚರಣೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಕೆಲವರು ದಸೇರಾ ಮತ್ತು ದಸರಾ ಒಂದೇ ಶಬ್ದದ ಸರಳ ತಜು೯ಮೆಯಾಗಿರದೆ ಎರಡು ಭಿನ್ನವಾದ ಹಬ್ಬಗಳ ಆಚರಣೆಯಾಗಿವೆ ಎಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಪಡುತ್ತಾರೆ.

ದಸರಾ, ನವರಾತ್ರಿಯ ಕೊನೆಯ ಆಚರಣೆ. ದಸರಾದ ಒಂಭತ್ತು ದಿನಗಳ ದುಗಾ೯ದೇವಿಯ ಮೂತಿ೯ ಪೂಜೆ ಸಲ್ಲಿಕೆಯ ನಂತರ ಕೊನೆಗಾಣುವ ಹಬ್ಬ. ಗುಜರಾತಿನಲ್ಲಿ ನವರಾತ್ರಿಯಂದು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದೇ ದಸೇರಾದ ಶುಭದಿನದಂದು ಎಷ್ಟೋ ಕುಟುಂಬಗಳು ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಅಕ್ಷರ ಅಭ್ಯಾಸದ ಶುಭ ಆರಂಭ ಮಾಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಪುರಾತನ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ಸಹ ಅನ್ಯ ಧಮ೯ದ ಅನೇಕ ಕುಟುಂಬಗಳೂ ಕೂಡ ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ನೇಪಾಳದಲ್ಲಿ ದಸರೆಯನ್ನು ದಸಿನ್ ಎಂಬುದಾಗಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತೆ. ಮೈಸೂರು ದಸರಾ ಅತ್ಯಂತ ವೈಭವಯುತವಾಗಿ ಆಚರಿಸುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಜಗತ್ತಿನುದ್ದಗಲಕ್ಕೂ ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಆಕಷಿ೯ಸುವ ಹಬ್ಬವಾಗಿದೆ. ದಸರಾ ಹಬ್ಬವು ನಾಡಿನ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ವಿವಿಧ ಭಾಷೆಯ ಹಾಗೂ ಎಲ್ಲಾ ಧರ್ಮೀಯರು ಆಚರಿಸುವ ನಾಡ ಹಬ್ಬವಾಗಿದೆ.